Stopniowe zmętnienie naturalnej soczewki oka prowadzi do znacznego pogorszenia widzenia. Prawidłowo zbudowana soczewka pozostaje całkowicie przezroczysta. Proces utraty tej właściwości postępuje najczęściej wraz z wiekiem pacjenta. Dodatkowe czynniki przyspieszające ten stan to cukrzyca, wieloletnie palenie tytoniu oraz długa ekspozycja na promieniowanie ultrafioletowe. Nieleczona zmiana utrudnia wykonywanie podstawowych czynności i ostatecznie wymaga interwencji w postaci zabiegu chirurgicznego.
Jak objawia się zaćma na co dzień?
Głównym symptomem choroby jest postępujące zamglenie obrazu oraz zauważalne obniżenie poczucia kontrastu u pacjenta. Zgłaszają oni często pojawianie się silnych olśnień przy mocnym oświetleniu zewnętrznym lub sztucznym. Prowadzenie samochodu po zmroku staje się uciążliwe ze względu na rozpraszanie światła latarni. Kolory stopniowo tracą swoją naturalną intensywność i wydają się wyblakłe.
Zmiana ostrości widzenia w tym przypadku diametralnie różni się od zwykłej wady refrakcji. Tradycyjne szkła korygują jedynie kąt skupienia promieni świetlnych na siatkówce oka. Zmętnienie stanowi fizyczną przeszkodę na drodze światła do wnętrza gałki. Początkowo nowe okulary mogą dawać złudzenie nieznacznej poprawy. Wraz z postępem procesu chorobowego ich skuteczność całkowicie spada.
Dlaczego krople nie usuwają zmętnienia soczewki?
Farmakoterapia w postaci kropli ocznych nie ma zdolności cofnięcia strukturalnych zmian białek w soczewce. Stosowanie dostępnych na rynku preparatów może jedynie w wybranych przypadkach nieznacznie spowalniać tempo postępu choroby. Środki te nie przywracają utraconej przejrzystości tkanek wewnętrznych.
Żadne znane metody zachowawcze nie zastępują mechanicznego usunięcia fizycznej przeszkody. Jedyną potwierdzoną medycznie formą terapii, która pozwala usunąć problem, jakim jest zaćma, pozostaje zabieg chirurgiczny.
Jak przebiega diagnostyka przed zabiegiem?
W naszej praktyce klinicznej proces kwalifikacji opieramy na szczegółowej diagnostyce całego narządu wzroku. Podstawę stanowi badanie ostrości widzenia oraz precyzyjna ocena dna oka. Badania te pozwalają wykluczyć inne możliwe przyczyny pogorszenia wzroku, na przykład współistniejące schorzenia samej siatkówki.
Następnym ważnym krokiem diagnostycznym jest wykonanie specjalistycznej biometrii optycznej. Pomiar ten precyzyjnie określa długość gałki ocznej oraz głębokość komory przedniej. Na podstawie uzyskanych parametrów fizycznych lekarz oblicza moc sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej. Wymiar ten dopasowuje się zawsze indywidualnie dla każdego operowanego pacjenta.
Na czym polega fakoemulsyfikacja?
Procedura ta opiera się na wykonaniu mikronacięcia rogówki o szerokości zaledwie dwóch do trzech milimetrów. Przez ten otwór chirurg wprowadza głowicę emitującą fale ultradźwiękowe. Urządzenie całkowicie rozbija zmatowiałą strukturę naturalnej soczewki na bardzo drobne fragmenty. Rozdrobnione masy zostają następnie delikatnie odessane z wnętrza gałki ocznej.
Puste miejsce po naturalnej soczewce wypełnia się elastyczną sztuczną soczewką. Zostaje ona wprowadzona w postaci zwiniętej i samodzielnie rozwija się we właściwym docelowym ułożeniu. Cała procedura chirurgiczna trwa zazwyczaj od kilkunastu do dwudziestu minut. Lekarz wykonuje ją w znieczuleniu miejscowym podawanym bezpośrednio w formie kropli.
Czego spodziewać się po usunięciu soczewki?
W pierwszych dniach po wyjściu z gabinetu zabiegowego pacjent musi regularnie aplikować zalecone krople z antybiotykiem. Konieczne jest też stosowanie preparatów o silnym działaniu przeciwzapalnym przez okres kilku kolejnych tygodni. Zapewnia to prawidłowe gojenie tkanek operowanego obszaru oka.
Bezpośrednio po zabiegu obowiązują ścisłe ograniczenia dotyczące codziennej aktywności. Do 6 tygodnia po zabiegu, w okresie gojeia rany pooperacyjnej:
- Należy zachować "oszczędny tryb życia" (bezwzglęgnie unikamy wysiłku fizycznego!!!)
- Rezygnujemy z zajęć rehabilitacyjnych (rehabilitacja czynna/bierna), stosunków seksualnych, jazdy na rowerze, prowadzenie pojazdów mechanicznych, korzystania z basenu, sauny.
- Można oglądać TV / czytać książki praktycznie od 4 doby po zabiegu (maksymalnie 2-3 godziny/dobę)
- Unikamy podróży samolotem
Kiedy należy zgłosić się na badanie?
Pilnej oceny okulistycznej w gabinecie wymaga każda nagła i gwałtowna zmiana jakości widzenia. Szczególnym wskazaniem pozostaje szybki spadek ostrości, którego nie poprawia założenie posiadanych wcześniej okularów korekcyjnych. Zgłoszenie się na pełne badanie jest uzasadnione również w przypadku mocno narastającego problemu z olśnieniami.
W klinice Okulus realizujemy procedury usunięcia zmętniałej soczewki, wykorzystując nowoczesną aparaturę do fakoemulsyfikacji. Świadczenia chirurgiczne w tym zakresie wykonujemy komercyjnie, a także w ramach obowiązującej refundacji Narodowego Funduszu Zdrowia. Cała procedura postępuje według rygorystycznych standardów medycznych dotyczących bezpiecznej kwalifikacji i stałej opieki pozabiegowej.
Zaćma to stopniowe zmętnienie soczewki, które powoduje zamglenie obrazu, olśnienia i trudności po zmroku. Okulary nie zatrzymują choroby, a krople nie usuwają zmętniałej soczewki. Rozstrzygające znaczenie ma diagnostyka i kwalifikacja do fakoemulsyfikacji, po której konieczne są krople oraz czasowe ograniczenie aktywności.
FAQ
Jakie objawy najczęściej wskazują na zaćmę?
Najczęściej pojawia się zamglenie widzenia, gorszy kontrast, wyblakłe kolory i silniejsze olśnienia. Typowe są też trudności z prowadzeniem auta po zmroku oraz wrażenie, że obraz staje się coraz mniej wyraźny mimo zmiany okularów.
Czy okulary mogą zatrzymać rozwój zaćmy?
Nie, okulary nie zatrzymują zaćmy, ponieważ nie usuwają zmętnienia soczewki. Mogą chwilowo poprawiać ostrość widzenia, ale wraz z postępem choroby ich działanie staje się niewystarczające.
Czy krople do oczu leczą zaćmę?
Nie, krople nie cofają strukturalnych zmian w soczewce. Mogą w niektórych przypadkach spowalniać postęp choroby, ale jedynym skutecznym sposobem usunięcia zaćmy jest zabieg chirurgiczny.
Jak przygotowuje się pacjenta do operacji zaćmy?
Przed zabiegiem wykonuje się badanie ostrości widzenia, ocenę dna oka i biometrię oka. Na tej podstawie lekarz wyklucza inne przyczyny pogorszenia wzroku i dobiera odpowiednią soczewkę wewnątrzgałkową.
Jak wygląda okres po operacji zaćmy?
Po zabiegu trzeba regularnie stosować zalecone krople, zwłaszcza antybiotykowe i przeciwzapalne. Przez kilka dni lub tygodni obowiązują też ograniczenia, takie jak unikanie dźwigania, pływania, sauny i pocierania oka.